Reageer
afbeelding van Yanick van  Altena

Opleidingen als kluizenaarshutjes

Het zou volgens Yanick van Altena, student Digitale media, goed zijn voor het onderwijs wanneer de docenten namens een opleiding het woord voeren als televisie-expert bij bijvoorbeeld De Wereld Draait Door.

Opleidingen gedragen zich niet als persoon en dat vind ik eeuwig zonde. Wat ik daarmee bedoel is dat opleidingen en de mensen erachter geen interactie aangaan met onze samenleving. Opleidingen zijn kluizenaars in onze maatschappij. Naar mijn mening gaat dit soms zelfs ten koste van het onderwijs.

Er wordt gezegd dat onderwijs neutraal zou moeten blijven. In de kern ben ik het daar ook mee eens, want je moet – vooral als wetenschapper – een stap terug kunnen nemen uit de samenleving om er iets over te zeggen. Maar zonder uitspraken over of interactie met de maatschappij trek je studenten (en toch ook docenten) voor de duur van de opleiding uit die maatschappij/wereld waar zij later iets zinnigs over moeten zeggen. ‘Ga de wereld in en ervaar het.’ of ga er tenminste met anderen over in gesprek.

Er zijn wel ‘opleidingen’ die een soort van actoren ‘hebben’ in onze samenleving. Dit zijn opleidingen met ‘televisie-experts’: docenten en hoogleraren die in De Wereld Draait Door, het journaal, kranten, etc. reageren op actuele activiteiten. Sommigen worden daar zelfs vaste gasten. Maar zij zitten daar vaak echt uit eigen naam, zij zijn geen boegbeelden van opleidingen.

Ik ben van mening van zij dat wel zouden moeten zijn. Natuurlijk wel in een iets democratischer proces. Dat alle opleidingen een persoon kiezen die als een soort van ambassadeur voor hun ‘werkt’ in de maatschappij. Zoals politieke partijen en andere organisaties die zich inzetten voor een bepaald ideaal of denkbeeld. Want dat is ook wat wij doen: wij zetten ons in voor de wetenschap.

Een praktijkvoorbeeld: als mediastudent irriteer ik mij kapot aan Alexander Klöpping. Dat is de jongeman die regelmatig in De Wereld Draait Door verschijnt als ‘mediaexpert’ en aan Matthijs van Nieuwkerk uitlegt wat het effect is van iets als de hele maatschappij rond te laten lopen met iPads. Veel uitspraken die hij doet zijn echter tenenkrommend vanuit een wetenschappelijk perspectief. Als hij een econoom was, waren er gelukkig genoeg bedrijven die wisten dat wat hij over economie zou zeggen nergens op sloeg. Hij is dus een uitzondering op onze ‘maatschappelijke controle’, want er zijn niet veel mensen die zich met dergelijke vraagstukken bezighouden en een stap terug doen van de mediacampagnes van Apple.

Ik zou willen dat ik een van mijn docenten aan kon dragen om mijn vakgebied te representeren en daar ‘echte kennis’ zou verspreiden. Die naar voren stapt als deze denkt dat iets echt niet kan, zoals politici dat ook doen. Deels hebben wij als deskundigen de taak de maatschappij te onderwijzen. Dit geeft een duidelijker beeld van wat wetenschap doet – niemand die mij kan vertellen dat dat geen leuk effect kan hebben op het tegengaan van bezuinigingen – en inspireert hopelijk meer mensen om de juiste studie te kiezen.

Door actuele onderwerpen ter sprake te brengen kan het ook een goed effect hebben op ook de inhoud van het onderwijs. Zowel als inspiratie en motivatie voor studenten, als het uitbreiden van het bestaande onderwijspakket met meer maatschappelijke relevantie. De neutrale kern blijft, want iedereen weet dat je niet gelijk een idee moet accepteren. Zoals je geleerd hebt op de universiteit.

Het invoeren van zo’n ambassadeur zou niet gaan zonder moeilijkheden. Want mensen hebben sterke ideeën over onderwijs, die soms terug gaan tot aan toen onderwijs nog opkwam. Zo kwam een UU docent laatst nog in opspraak bij Geenstijl doordat zijn oproep aan studenten om naar Occupy Amsterdam te gaan verkeerd geïnterpreteerd werd. Geenstijl artikel. Uitleg van de docent in het verenigingsblad van Studievereniging Contact: [1] en [2].

We hebben dus nog een lange weg te gaan als we modern onderwijs willen in een maatschappij die daar klaar voor is. Maar ik hoop dat er in deze tijden van bezuinigingen op het onderwijs mensen ‘gekke dingen’ gaan doen. Zoals denken dat het misschien wel eens handig zou kunnen zijn om ook buiten het kluizenaarshutje te gaan kijken en wetenschap ‘populair’ te maken. En als ze toch bezig zijn… Alexander Klöpping snel terug zetten in de collegebanken.

 

© 2014