Universiteiten hekelen bezuiniging op onderzoek

Body: 
De Nederlandse universiteiten waarschuwen voor afbraak van de wetenschap en een verlies van jonge onderzoekers als de overheid inderdaad 100 miljoen euro op hun budget gaat bezuinigen.

Dat schrijft universiteitenvereniging VSNU in een brief aan minister Plasterk van onderwijs. Ze reageren op zijn plannen om 100 miljoen euro uit de basisfinanciering van de universiteiten over te hevelen naar het budget van NWO, de organisatie die beurzen verstrekt aan de beste onderzoekers.

Wetenschapsfinancier NWO moet dat geld gebruiken om een financieel gat te vullen, want tegelijkertijd zal er 100 miljoen euro minder uit de aardgasbaten naar NWO gaan. Het totale overheidsbudget voor wetenschappelijk onderzoek zal dus verminderen, stellen de universiteiten.

Zij vrezen dat met name jonge wetenschappers met een tijdelijk contract geen verlenging kunnen krijgen en dat de investeringen in gebouwen en apparatuur achter zullen blijven. Ook moeten de instellingen snijden in de beurzen voor excellente buitenlandse studenten en kunnen ze minder toponderzoekers werven.

De 100 miljoen euro die Plasterk naar NWO wil schuiven, wordt momenteel uitgegeven aan de zogeheten 'kleine dynamisering'. Als een universiteit goed scoort in de 'tweede geldstroom' van NWO, krijgt zij een groter deel van die 100 miljoen euro. Plasterk wil dit systeem afschaffen en het geld direct aan NWO geven.

De VSNU is daar niet expliciet op tegen, maar wil dat het basisbudget van de universiteiten op peil blijft. "Anders leidt de toename van de tweede geldstroom direct tot kannibalisering van het eerste geldstroomonderzoek."

Een deel van die kannibalisering komt doordat universiteiten verworven NWO-subsidies moeten 'matchen': iedere euro van NWO kost ook de universiteit een euro. "Succes bijt zichzelf in de staart", aldus VSNU-voorzitter Sijbolt Noorda.

In het regeerakkoord staat overigens dat er meer zal worden geïnvesteerd in het hoger onderwijs, "met name via de eerste en tweede geldstroom", oftewel de basisfinanciering en het budget van NWO. Het ministerie wil nog niets zeggen, maar zal op de brief van de VSNU reageren voordat de begroting naar de Tweede Kamer gaat.

HOP